Gekon krągłopalcy (Ptyodactylus spp.)
- Nadrzędna kategoria: Jaszczurki (Sauria)
- Kategoria: Gekony (Gekkonidae)
- Opublikowano: wtorek, 27, grudzień 2005 02:00
![]() ![]() |
Informacje podstawowe | |
| Nazwa łacińska | Ptyodactylus sp. | |
| Nazwa polska | Gekon krągłopalcy | |
| Nazwa angielska | Fan-fingered Gecko | |
| Nazwa niemiecka | ||
| Nazwa czeska | ||
| Rozmiary | 12-16cm | |
| Terrarium | 40x40x60cm dla pary | |
| Długość życia | do 9 lat | |
| Aktywność | w różnych porach doby w zależności od gatunku | |
| Temperatura | 25-30°C | |
| Wilgotność | 50% | |
| Pokarm | zwierzęcy | |
| Polecany dla | średnio zaawansowanych | |
| Dymorfizm płciowy | widoczny | |
| Stan prawny | CITES: NIE UE: NIE Rejestracja: NIE (stan na 15.05.2010) | |
| Synonimy | ||
| Występowanie | Afryka | |
| Uwagi | Samce terytorialne, nie powinno się trzymać kilku w jednym terrarium. Gatunek bardzo skryty. | |
Do tej rodziny należy kilka gatunków, które różnią się nieznacznie między sobą wyglądem, ubarwieniem i aktywnością. Sprawa podziału na gatunki i podgatunki nie jest jeszcze do końca rozwiązana i ciągle jeszcze wymaga badań. W zasadzie nie ma większych różnic jeśli chodzi o chów i hodowlę tych gekonów, dlatego zostały one ujęte w jednym opisie.
Podział na gatunki i podgatunki oraz ich występowanie:
| gatunek | podgatunki | nazwa angielska | występowanie |
| P. guttatus | --- | Sinai Fan-fingered Gecko | Egipt, Sudan, Izrael, Syria, Jordania |
| P. hasselquistii | P.h. hasselquistii P.h. krameri | Yellow Fan-fingered Gecko | Algeria, Arabia Saudyjska, Egipt, Etiopia, Ghana, Irak, Iran, Izrael, Kamerun, Libia, Maroko, Somalia, Sudan, Syria, Togo |
| P. homolepis | P.h. homolepis P.h. socotranus |
Pakistan Fan-fingered Gecko | Pakistan, Sokotra |
| P. oudrii | --- | Algerian Fan-fingered | Algeria, Maroko |
| P. puiseuxi | --- | Israeli Fan-fingered Gecko | Izrael, Jordania, Syria |
| P. ragazzii | --- | --- | Algeria, Czad, Egipt, Etiopia, Ghana, Kamerun, Libia, Mali, Niger, Nigeria, Sudan, Togo |
Biotop
Naturalnym środowiskiem życia gekonów z rodzaju Ptyodactylus sš pustynie i kamieniste nieużytki. Przedstawiciele tego rodzaju zamieszkują obszary położone nawet 2000 m n.p.m. Zasiedlają skały, kamienne ściany i urwiska a także szczeliny w twardych nasypach ziemnych. W bardziej pustynnych obszarach można się na nie natknąć w ciernistym poszyciu a także w pobliżu oaz i ludzkich siedlisk.
Wygląd
Są to nieduże jaszczurki. Dojrzałe osobniki mają rozmiary w granicach 12-16cm. Ich tułów ma delikatna budowę, czasem sprawia wrażenie wychudłego, szczególnie że głowa jest masywna a oczy u większości gatunków są duże.
W zależności od gatunku, ale też w obrębie danego gatunku, kolor zmienia się od grafitowego przez brunatny, brązowy aż do jasnego beżu. Tułów jest pokryty jasnymi i ciemnymi plamami i cętkami. W zależności od temperatury gekony te mogą przybierać bardziej jasną lub ciemną barwę.
Charakterystyczną cechą tych gekonów, od której pochodzi ich nazwa, jest budowa stóp. Na końcu każdego palca znajduje się wachlarzowa struktura, zwiększająca powierzchnię stopy i ułatwiająca poruszanie się po pionowych powierzchniach.
Zachowanie w naturze
Aktywność tych gekonów jest zależna od gatunku. Zaobserwowano, że P.h. puiseuxi przejawiają aktywność dzienną i często wygrzewają się w pełnym słońcu. P. h. guttatus też wygrzewają się za dnia, ale raczej w chłodniejszych porach. Pozostałe gatunki przejawiają aktywność nocną i zmierzchową. W okresie godowym samce wytyczają terytoria o które walczą. Samce wydają dość głośne dźwięki przypominające trzaski. Samica składa jaja 4-5 razy w roku w odstępach ok. miesiąca. Przykleja je w pęknięciach skał lub innych szczelinach. Gekony te przechodzą okres hibernacji od listopada do stycznia. Jak na tak małe jaszczurki żyją one całkiem długo - 6-9 lat.
Terrarium
Gekony z rodzaju Ptyodactylus nie nadają raczej dla początkujących hodowców. Są to jaszczurki płochliwe i niezmiernie zwinne. Bardzo trudno jest je schwytać. Jest to raczej mały gekon ale minimalne terrarium dla niego powinno mieć wymiary: 40x40x60. Należy pamiętać, że im większe terrarium tym bardziej aktywny będzie gekon krągłopalcy. Podłoże w terrarium może być wykonane z piasku, żwiru, albo substratu kokosowego. Ważne jest, alby było suche. Ogólnie wilgotność w terrarium powinna być niska. Terrarium należy lekko zraszać raz dziennie. Poza tym należy zapewnić gekonowi płytki basenik z wodą. Raczej nie będzie z niego pił, ale może się kąpać. Jak wcześniej zostało napisane niektóre gatunki w naturze wygrzewają się na słońcu. Dobrze jest więc wyposażyć terrarium w świetlówkę emitującą UVB. Ogrzewanie czy to umieszczone w podłożu czy też zrealizowane za pomocą żarówek powinno zapewnić odpowiednie zróżnicowanie temperatur od 25 stopni w najchłodniejszym do 27-30 w najcieplejszym miejscu. W nocy temperatura powinna się utrzymywać na poziomie 21-24 stopni. Wystrój terrarium powinien być tak zorganizowany, aby gekon mógł znaleźć tam mnóstwo kryjówek. Mogą to być kawałki kory, gałęzie lub płaskie kamienie. Gekony te będą się dobrze czuły na ściance imitującej skałę. Z powodu upodobania do wspinaczki ważne jest, aby terrarium było możliwie wysokie. Samce zaciekle bronią swojego terytorium i z tego powodu umieszczenie kilku w jednym terrarium może skutkować walkami na śmierć i życie.
Żywienie
Jak wszystkie gekony przedstawiciele rodzaju Ptyodactylus są mięsożerne. W niewoli wystarczy im podawać świerszcze posypane preparatami mineralno-witaminowymi dla gadów. Dietę można im urozmaicać podając co jakiś czas mączniaki i mole woskowe. Pamiętać jednak należy, że jest to bardzo tłusty pokarm. Na wolności gekony te zjadają duże ilości ciem, co warto uwzględnić komponując ich dietę w niewoli. Poza tym latem można podawać im koniki polne złowione na terenach wolnych od zanieczyszczeń i środków ochrony roślin.
Rozmnażanie
Płeć tych gekonów rozróżnia się (podobnie jak u innych gekonów) na podstawie kształtu nasady ogona. W tym właśnie miejscu u samca umieszczony jest podwójny hemipenis tworząc dwa wybrzuszenia.
Rozmnażają się w niewoli bez większych problemów. Niektórzy hodowcy osiągają dobre wyniki nie przeprowadzając nawet zimowania. Chcąc zasymulować zmienność pór roku wystarczy nieco obniżyć temperaturę na okres 2-3 miesięcy. W tym czasie zmniejsza się również ilość podawanego pożywienia. Po stopniowym przywróceniu poprzedniej temperatury należy trochę obficiej zraszać terrarium i zapewnić gekonom obfitość pokarmu. Kopulacja jest bardzo trudna do zaobserwowania, choć często słychać odgłosy wydawane przez samce.
Samice w jednym miocie składają dwa jajka, które przyklejają do elementów dekoracji. Jeśli jaja są złożone na czymś, co da się wyjąć lepiej je przełożyć do osobnego terrarium, pamiętając o zachowaniu cały czas tego samego położenia jaj w stosunku do podłoża. W przeciwnym razie jaja i przyszły wylęg trzeba zabezpieczyć jakąś prowizoryczną konstrukcją. Inkubacja trwa ok. 60 dni.
Literatura:



