terrarystyka.pl
newsletter
 

Teju czarnoplamy (Tupinambis teguixin Linnaeus, 1758)





Informacje podstawowe
Nazwa łacińska Tupinambis teguixin
Nazwa polska Teju czarnoplamy
Nazwa angielska Black Tegu, Golden Tegu
Nazwa niemiecka Schw.-Weiss oder Bänderteju
Nazwa czeska Teju žakruarú
Rozmiary 100 - 120 cm
Terrarium Tropikalne 200/100/80cm dla dorosłej jaszczurki; najlepiej większe
Długość życia 10 - 15 lat
Aktywność dzienna
Temperatura Dzień: 28-29°C, pod promiennikiem do 35°C, w nocy 24°C.
Wilgotność 70%
Pokarm zwierzęcy z dodatkiem roślinnego
Polecany dla zaawansowanych
Dymorfizm płciowy słabo widoczny
Stan prawny CITES: TAK (zał. II) UE: TAK (zał. B) Rejestracja: TAK (stan na 03.06.2010)
Synonimy Lacerta Teguixin Seps marmoratus, Laacerta tupinambis, Lacerta monitor, Tupinambis monitor, Monitor meriani, Monitor (Tutor) americanus, Teius monitor, Tupinambis nigropunctatus, Monitor teguixin, Podinema teguixin, Teius teguixin, Salvator nigropunctatus, Teius nigropunctatus, Teius teguexim, Tejus teguexin, Tupinambis teguixin, Tupinambis nigropunctatus
Występowanie Panama, Kolumbia, Wenezuela, Isla Margarita, Ecuador, Brazylia (Amazonas, Acre, Amapa, Goias, Maranhao, Mato Grosso, Para, Rondonia, Roraima, Rio Grande do Sul, Bahia), Peru, Trinidad, N Argentinia (Buenos Aires, La Pampa, San Luis, Córdoba), Uruguay, Bolivia (Beni, Cochabamba, Pando, Santa Cruz), Gujana, Surinam, Gujana Francuska
Uwagi Nie trzymać 2 samców razem.


Informacje wstępne

Zacznijmy od jednej z ważniejszych rzeczy a mianowicie od nazewnictwa. W wypadku teju duży problem stanowi pozamienianie nazw poszczególnych gatunków. Na początku łacińska nazwa Tupinambis teguixin dotyczyła całkiem innego gatunku - nazywającego się obecnie T. merianae (poprzednia nazwa jest już uważana za błąd). Natomiast nasz teju czarnoplamy, którego nazwa łacińska brzmiała T. nigropunctatus obecnie nazywany jest właśnie Tupinambis teguixin a starsza forma (nigropunctatus) używana jest w jednych źródłach zamiennie a w innych uważana jest już za przestarzałą i błędną nazwę.

Synonimy
Columbian Black and White teju, black teju, Common teju, gold teju, złoty teju, teju czarnoplamy,


Pochodzenie i biotop
Teju czarnoplame zamieszkują dorzecze Amazonki, a szczególnie tereny Kolumbii. Są gadami poruszającymi się zwykle po ziemi, ale są również bardzo zwinnymi pływakami oraz dobrze wspinają się na skały i drzewa. Najczęściej spotyka się je w prześwitach leśnych oraz w lasach tropikalnych w pobliżu wody. Teju te często brodzą w wodzie lub się w niej kąpią. Wiadomo również że potrafią upolować rybę. Równie często odpoczywają na drzewach bądź kopią nory. Są również dość wytrzymałe na chłód.


Wygląd
Złoty teju jest dużą, pięknie ubarwioną jaszczurką o smukłej budowie. Osobniki dorosłe dorastają do 100 - 120cm i zwykle osiągają wagę do 4 kilogramów. W poprzek grzbietu teju czarnoplamego biegną czarne, białe bądź żółte pręgi oraz plamy. Brzuszna część jest jasna. Z wyglądu, sposobu poruszania teju się przypominają warany, ale nimi nie są, należą do Teid. Kolumbijskie teju często mylony jest z większym teju argentyńskim (merianae) który ma zwykle wyraźniejsze i bardziej regularne pręgowanie.


Żywienie
Teju są naturalnymi czyścicielami, na wolności ich dieta jest niesamowicie zróżnicowana co trzeba brać pod uwagę kupując to zwierze. Żywią się owadami takimi jak świerszcze, karaczany, mączniki, małymi gryzoniami takimi jak myszy i szczury, pisklętami i małymi ptakami, jajami i rybami. W przeciwieństwie do waranów preferują też dość spory dodatek owoców w diecie. Zaobserwowano, że na niektórych terenach dodatek owoców w diecie dorosłych teju wynosił nawet 50%. Młode osobniki nie tak chętnie jedzą owoce, potrzebują one większych ilości białka w diecie. Teju bardzo lubią również kwiaty. W niewoli nie jesteśmy w stanie zapewnić gadom tak zróżnicowanego pożywienia jak na wolności i wskazane jest dodawanie do pożywienia co jakis czas witamin i mikroelementów. Należy również pamiętać, że prawidłowa i zróżnicowana dieta jest podstawą zdrowia i prawidłowego rozwoju naszych podopiecznych.


Bezpieczne rośliny dla teju
Fasola (liście, pędy) groch, buraki (tarte bulwy, kwiaty, pędy), kukurydza bez kolby, brokuły, marchew

Owoce: czarne jagody, borówki, truskawki, winogrona, banany, awokado (tylko i wyłącznie owoce - reszta jest trująca), jabłka bez skóry i pestek, dynia, cukinia, kabaczek, gruszki, papaja, melony, brzoskwinie.


Rośliny trujące
Liście awokado, pestki: jabłek, wiśni, brzoskwini, ostrokrzew, grzyby, rabarbar, słodki groch.


Terrarium
Teju czarnoplamy jest dość dużym gadem i wymaga bardzo przestronnego terrarium. Absolutne minimum to 200x100x80 Ponieważ spędza dużą ilość czasu na ziemi terrarium nie musi być bardzo wysokie ale gałęzie do wspinania są wskazane. Z uwagi na to iż gady te występują zwykle przy zbiornikach wodnych powinny mieć płytki basen oraz możliwość ukrycia się, Przy wyborze podłoża należy zwrócić uwagę na to, że jaszczurki te lubią się zakopywać i na to by dana ściółka utrzymywała wysoką wilgotność.

Temperatura powinna wynosić w dzień 28 - 29 st.C., pod promiennikiem ok 35 natomiast w nocy spadać do 24 stopni C. Jak większość gadów teju potrzebują źródła emisji promieniowania UVB świecącego przez 12- 14 h na dobę.

Należy pamiętać o tym że niektóre osobniki mogą być agresywne i że gatunek ten nie tak łatwo się oswaja.


Rozmnażanie
Dymorfizm płciowy jest słabo widoczny. Po zimowym spoczynku rozpoczynają się gody. Samica kopie norę gdzie składa jaja po czym przykrywa je liśćmi i ściółką. Podobno samice pilnują gniazda aż do wylęgu młodych. Młode wykluwają się po ok. 170 dniach a inkubacja przebiega w temperaturze 28 - 30st.